CRPS (Complex Regionaal Pijnsyndroom) is een ernstige chronische pijnstoornis die kan ontstaan na letsel. De aandoening wordt vaak niet herkend en leidt tot langdurige discussies in letselschadezaken.
Wat is CRPS?
CRPS is een chronische pijnaandoening waarbij de pijn niet in verhouding staat tot het oorspronkelijke letsel. De pijn breidt zich vaak uit en gaat gepaard met andere symptomen.
Typen CRPS
| Type | Oorzaak | Kenmerken |
| CRPS type I (voorheen Sudeck) | Na letsel zonder zenuwbeschadiging | Meest voorkomend (90%) |
| CRPS type II (voorheen causalgie) | Na aantoonbare zenuwbeschadiging | Ernstiger beloop |
Symptomen
Belangrijkste symptomen
- Pijn: brandend, stekend, buitenproportioneel
- Sensorische veranderingen: overgevoeligheid voor aanraking (allodynie)
- Vasomotore veranderingen: kleur- en temperatuurverschillen
- Oedeem: zwelling van de aangedane ledemaat
- Sudomotore veranderingen: veranderd zweetpatroon
- Motorische veranderingen: krachtverlies, bewegingsbeperking
- Trofische veranderingen: veranderingen huid, haar, nagels
Diagnose
De diagnose CRPS wordt gesteld op basis van klinische criteria (Budapest-criteria).
Budapest-criteria
- Aanhoudende pijn die niet past bij de ernst van het letsel
- Minstens 3 van 4 categorieën symptomen gerapporteerd
- Minstens 2 van 4 categorieën objectief vastgesteld
- Geen andere diagnose die de symptomen verklaart
Behandeling
CRPS is moeilijk te behandelen. Een multidisciplinaire aanpak is essentieel.
Behandelopties
| Behandeling | Doel | Effectiviteit |
| Fysiotherapie/ergotherapie | Behoud functie, desensitisatie | Belangrijk onderdeel |
| Pijnmedicatie | Pijnverlichting | Vaak onvoldoende |
| Sympathicusblokkade | Onderbreken pijncyclus | Wisselend |
| Spinal cord stimulatie | Pijnmodulatie | Bij geselecteerde patiënten |
| Psychologische begeleiding | Coping, acceptatie | Essentieel onderdeel |
CRPS in letselschadezaken
CRPS leidt vaak tot complexe discussies in letselschadezaken.
Veelvoorkomende discussiepunten
Causaliteit
Is de CRPS veroorzaakt door het ongeval? Verzekeraars betwisten soms het verband, vooral als CRPS pas later wordt vastgesteld of als het oorspronkelijke letsel gering was.
Diagnose
Wordt de diagnose CRPS wel terecht gesteld? Zonder duidelijk objectieve markers is de diagnose soms omstreden.
Beperkingen
Welke beperkingen vloeien voort uit de CRPS? De subjectieve aard van pijn maakt objectieve vaststelling lastig.
Expertise
Bij CRPS-claims is deskundige expertise essentieel. Aanbevolen experts:
- Revalidatiearts met CRPS-ervaring
- Anesthesioloog/pijnspecialist
- Neuroloog
Schadevergoeding
Bij CRPS kan de schade zeer omvangrijk zijn vanwege de chronische aard.
Schadeposten
| Schadepost | Indicatie |
| Smartengeld | €30.000 - €150.000 (afhankelijk van ernst) |
| Verlies arbeidsvermogen | Vaak volledig bij ernstige CRPS |
| Medische kosten | Langdurige behandeling, hulpmiddelen |
| Huishoudelijke hulp | Vaak levenslang nodig |
| Verlies zelfwerkzaamheid | Klussen, tuinieren niet meer mogelijk |
Tips bij CRPS
- Zorg voor vroegtijdige diagnose door specialist
- Start tijdig met multidisciplinaire behandeling
- Houd een dagboek bij van klachten en beperkingen
- Laat functioneren voor het ongeval goed documenteren
- Schakel een advocaat met CRPS-ervaring in
- Accepteer geen voorstel zonder gedegen expertise
## Veelgestelde vragen
**Hoe weet ik of ik CRPS heb en waar moet ik heen voor een diagnose?**
CRPS wordt vastgesteld via de Budapest-criteria: uw pijn moet disproportioneel zijn ten opzichte van het letsel, en minimaal 3 symptomen (zoals zwelling, overgevoeligheid of kleurveranderingen) moeten aanwezig zijn. Ga naar een pijnspecialist of revalidatiearts met ervaring in CRPS. Een fysiotherapeut of huisarts kan u doorverwijzen. Zorg dat uw medische dossier duidelijk het letseltraject en symptomen beschrijft.
**Kan ik letselschade claimen voor CRPS en welke stappen moet ik zetten?**
Ja, CRPS kan een erkende letselschade zijn als het direct voortvloeit uit een ongeval (bijv. val, verkeersongeval). Belangrijk is een medisch dossier met diagnose, behandelplan en prognose. Raadpleeg een juridisch specialist in letselschade om uw zaak te beoordelen. Documenteer alle medische kosten, pijnklachten en functiebeperkingen. Zonder aantoonbare oorzaak (bijv. letsel) is een claim moeilijker.
**Welke behandeling werkt het beste bij CRPS en wat kost dat?**
CRPS vereist een multidisciplinaire aanpak: fysiotherapie (€50–€100/uur) is essentieel voor functiebehoud, terwijl medicatie (bijv. gabapentinoïden) vaak onvoldoende werkt. Sympathicusblokkades (€200–€500 per behandeling) kunnen helpen, maar effecten variëren. Zorgverzekeringen dekken vaak revalidatie, maar niet altijd experimentele methoden zoals spinal cord stimulatie (€20.000+). Vraag uw verzekering of arts om een behandelplan met kostenoverzicht.
**CRPS type I of II: wat is het verschil en hoe beïnvloedt dat mijn claim?**
CRPS type I (90% van de gevallen) ontstaat zonder zenuwbeschadiging, terwijl type II (ernstiger) wel een aantoonbare zenuwbeschadiging heeft. Voor letselschadezaken maakt dit geen direct verschil in de claim, maar type II kan sneller als ernstig erkend worden. Belangrijker is dat uw arts duidelijk beschrijft hoe het letsel CRPS veroorzaakte. Type II vereist vaak meer bewijs (bijv. elektromyografie).
**Mijn arts zegt dat ik CRPS heb, maar de verzekeraar betwist dit. Wat kan ik doen?**
Als uw verzekeraar de diagnose betwist, vraag uw arts om een uitgebreid medisch rapport met: 1) Budapest-criteria (symptomen en objectieve bevindingen), 2) tijdlijn van letsel tot diagnose, en 3) behandelplan. Overweeg een tweede mening bij een CRPS-specialist (bijv. in een pijnkliniek). Een juridisch adviseur kan helpen met het verzamelen van bewijs, zoals dagboeken met pijnscores of foto’s van zwelling. Wees voorbereid op een medisch deskundigenonderzoek door de verzekeraar.
**Kan CRPS vanzelf overgaan en hoe lang duurt de behandeling gemiddeld?**
CRPS geneest niet vanzelf bij de meeste patiënten. Bij vroegtijdige behandeling (binnen 6 maanden na letsel) zijn de kansen op verbetering beter, maar chronisch CRPS (na jaren) is moeilijker te behandelen. Gemiddeld duurt revalidatie 1–3 jaar, met levenslange begeleiding bij ernstige gevallen. Sommigen ervaren spontane verbeteringen, maar recidieven zijn mogelijk. Realistische doelstellingen zijn pijnreductie en functiebehoud, niet genezing.
### TL;DR
CRPS is een chronische pijnaandoening na letsel, vaak moeilijk te diagnosticeren en te behandelen. Een multidisciplinaire aanpak (fysiotherapie, medicatie, psychologische ondersteuning) is essentieel, en een goed medisch dossier is cruciaal voor letselschadeclaims. Vroegtijdige erkenning en behandeling verbeteren de prognose, maar CRPS kan levenslang aanhouden.
### Key Takeaways
- CRPS wordt vastgesteld via de Budapest-criteria; een pijnspecialist is nodig voor diagnose.
- Letselschadeclaims vereisen duidelijk medisch bewijs (oorzaak-gevolgrelatie) en vaak juridische bijstand.
- Behandeling is langdurig (1–3 jaar+) en kostbaar; verzekeringen dekken niet alles.
- CRPS type II is ernstiger, maar beide typen kunnen letselschadeclaims rechtvaardigen.
- Betwisting door verzekeraars? Tweede mening en juridisch advies zijn aanbevolen.
- CRPS geneest zelden volledig; doel is pijnbeheersing en functiebehoud.
Juridische Hulp van Arslan & Arslan Advocaten
Bij juridische kwesties is het essentieel om tijdig professioneel advies in te winnen. Arslan & Arslan Advocaten helpt u met uw juridische zaak.